Gmina Baranów została utworzona Obwieszczeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 grudnia 1932 r. w sprawie zmiany nazwy gminy Wola Czołnowska w powiecie puławskim, województwie lubelskim.

Na mocy tego obwieszczenia zmieniono nazwę gminy Wola Czołnowska na Baranów nad Wieprzem.

Powiększ grafikę: Obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 grudnia 1932 r.

Powiększ grafikę: Mapa gminy BaranówMapa gminy BaranówNasza gmina położona jest w północno-zachodniej części województwa lubelskiego, w powiecie puławskim, ok. 20 km kierując się na wschód od miasta powiatowego Puławy. Bezpośrednimi sąsiadami gminy Baranów są gminy: Abramów, Jeziorzany, Michów, Żyrzyn, Ułęż. Atrakcyjne położenie w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki oraz na terenach o spokojnym acz urozmaiconym krajobrazie, obfitującym w lasy iglaste, liściaste oraz mieszane, stwarza możliwość aktywnego wypoczynku i agroturystyki. Mając to na uwadze gmina stara się dbać o ochronę środowiska, co stało się jednym z ważniejszych priorytetów, na który postawiła w planach rozwoju. W związku z tym wybudowano biologiczną oczyszczalnię ścieków wraz z systemem kanalizacji, a sołectwa wchodzące w skład gminy zaopatrywane są w wodę z wodociągu gminnego.

Gmina liczy 85 km2 powierzchni, a w jej skład wchodzi 18 sołectw o łącznej liczbie ok. 4 000 mieszkańców. Dominującym działem tutejszej gospodarki jest rolnictwo charakteryzujące się przewagą gospodarstw rodzinnych małych i średnich. Jednocześnie Gmina stwarza możliwość lokalizacji obiektów przemysłowo-przetwórczych. A przedsiębiorcom gwarantuje pozyskanie wykwalifikowanych pracowników różnych specjalności oraz niskie stawki podatku.

Powiększ mapę: Gmina Baranów na tle PolskiGmina Baranów na tle Polski Powiększ mapę: Gmina Baranów na tle Powiatu PuławskiegoGmina Baranów na tle Powiatu Puławskiego

Położenie gminy i samego Baranowa na skrzyżowaniu dróg Puławy (20 km), Drążgów (2 km), Michów (14 km), Zagóźdź (7 km) i Kurów (20 km) sprawia, że jest wystarczająco blisko, by warto było inwestować i wystarczająco daleko, by zachować czyste powietrze i dogodne dla inwestorów niskie ceny działek budowlanych. Wojewódzkie miasto Lublin oddalone jest o ok. 65 km, a Warszawa o 120 km. Droga krajowa nr 17 Warszawa-Lublin-Zamość-granica państwa przebiega w odległości ok 9 km od miejscowości Baranów.

Struktura gruntów:

  • Użytki rolne: 5200 ha (61,23% ogólnej powierzchni gminy), w tym:
    • grunty orne: 3686 ha (43,40 %)
    • sady: 47 ha (0,55 %)
    • łąki i pastwiska: 1467 ha (17,28 %)
  • Lasy: 2375 ha (27,97 %)
  • Pozostałe: 917 ha (10,80 %)
    (grunty pod zabudowaniami, nieużytki, rowy, stawy, zurbanizowane, zakrzaczenia)

Liczba stałych mieszkańców gminy na 31.12. 2016 r. wyniosła 4032 osoby, w tym:

  • kobiety - 2082,
  • mężczyźni - 1950.

Średnia gęstość zaludnienia wynosi 47,44 os/km2.

Liczba ludności w poszczegółnych miejscowościach z podziałem na kobiety i mężczyzn
Lp.MiejscowośćKobietyMężczyźniLiczba mieszkańców
1. Baranów 837 798 1635
2. Czołna 110 113 223
3. Dębczyna 36 33 69
4. Gródek 31 32 63
5. Huta 51 51 102
6. Karczunek 17 26 43
7. Klin 13 13 26
8. Kozioł 109 102 211
9. Łukawica 55 56 111
10. Łukawka 94 92 186
11. Łysa Góra 43 28 71
12. Motoga 13 25 38
13. Niwa 66 47 113
14. Nowomichowska 14 12 26
15. Pogonów 122 103 225
16. Składów 38 35 73
17. Śniadówka  153 151 304
18. Wola Czołnowska  185 164 349
19. Zagóźdź  95 69 164
Razem 2082 1950 4032

Drogi

W ciągu ostatnich kilku lat, dzięki licznym inwestycjom oraz staraniom władz samorządowych w pozyskiwaniu funduszy rozwinęła się infrastruktura.

Długość dróg gminnych wynosi 157 km, z tego 27 km dróg ma nawierzchnię bitumiczną. Długość dróg powiatowych wynosi 40,8 km, z czego 37,1 km stanowią drogi o nawierzchni bitumicznej.

Wodociągi

Teren gminy jest niemal w pełni zwodociągowany. Przyłącza wody (ok 1340 szt.) zostały doprowadzone do ok 98 % gospodarstw domowych. Długość sieci wodociągowej wynosi ok 73,7 km.

Kanalizacja

Sieć kanalizacyjna została wykonana jedynie w Baranowie i liczy ok 17,4 km długości, ilość przyłączy wynosi ok 490 szt.

Gminna komunalna oczyszczalnia ścieków została uruchomiona w 1996 roku. W 2015 r. oczyszczalnia została rozbudowana. Jej dobowa przepustowość wynosi 250 m3. Do oczyszczalni dostarczane są ścieki bytowo-gospodarcze, które w procesie oczyszczanie są podawane technologii biologicznej.

Baranów leży pod 51"33' szerokości geograficznej północnej i 22"8' długości geograficznej wschodniej, 150 m nad poziomem morza, w północnej części województwa Lubelskiego. Geografię fizyczną określa jego położenie na Nizinie Południowopodlaskiej zwanej też Wysoczyzną Siedlecką. Leży na wschodnim skraju tego makroregionu na styku dwóch mezoregionów Pradoliny Wieprza i Wysoczyzny Lubartowskiej. Jakkolwiek sama Wysoczyzna Lubartowska jako zdenudowana równina morenowa jest słabo zróżnicowana pod względem rzeźby terenu, a Dolinę Wieprza cechuje na tym odcinku monotonny, nizinny charakter to styk obu tych mezoregionów daje nieco ciekawsze afekty krajobrazowe. Baranów leży na lewym brzegu rzeki Wieprz w szerokim tu na około 4 km obniżeniu dolinnym u samych stóp zamykających je wyniosłości. Rzeka wije się tu zakolami, zostawiając liczne starorzecza o czym świadczą też często spotykane w Dolinie Wieprza łachy. Wieprz w tym rejonie płynie spokojnie lecz pomimo to koryto jego jest dosyć niebezpieczne, obfituje bowiem w doły i wiry. Od strony północno-zachodniej dno doliny wykorzystano na stawy hodowlane.

Charakterystyczną cechą tego rejonu klimatycznego jest mała ilość opadów, gorące lata, oraz długie i mroźne zimy. Położenie Polski w umiarkowanej strefie klimatycznej decyduje o dużej zmienności warunków pogodowych, co wynika z bardzo częstych i aktywnych przepływów powietrza. Jest to teren ścierania się wilgotnych mas powietrza znad Atlantyku z suchymi masami kontynentalnymi. Zmiany ciśnienia, jakie powstają między masami powietrza są przyczyną powstawania wiatrów, które na obszarze gminy charakteryzują się przewagą wiatrów z kierunku zachodniego.

Charakterystyczne parametry klimatyczne, które występują na terenie gminy Baranów:

  • średnia roczna temperatura powietrza wynosi ok. 7,6°C,
  • średnia temperatura w styczniu wynosi ok. -5,5°C,
  • średnia temperatura w lipcu: 18,6°C,
  • średnie roczne sumy opadów atmosferycznych na badanym terenie kształtują się w granicach 530-550 mm.

Pod względem rodzaju i jakości gleb, województwo lubelskie jest bardzo zróżnicowane. W okolicach Baranowa gleby są na ogół słabe. Przeważająca większość gleb to gleby o odczynie bardzo kwaśnym i kwaśnym, o średniej i niskiej zawartości fosforu, potasu i magnezu. Era kenozoiczna pozostawiła tu po sobie duże ilości piasku. Występują głównie gleby bielicowe tzw. mady nadwieprzańskie, z których najpopularniejsze to szczerk głęboki i szczerk na glinie. Ilościowo najwięcej gleb zakwalifikowanych jest do klasy IV, V i VI, a niewielkie ilości do klasy III. W okolicach Baranowa występują od północy rozległe obszary podmokłe z glebami bagiennymi i torfowiska zaś od zachodu i od południowego-zachodu rozciągają się lasy mieszane zasobne w jagody, jeżyny, grzyby, orzechy. Ponadto w okolicach Baranowa występują liczne gliny ceramiczne.